ରବି ତାର ସନ୍ଦେହକୁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲା।
ଧୋବେଇ ମିଶ୍ର କହିଲେ, "ଗୋଟାଏ ଅନ୍ଧବିଶ୍ବାସ ହୋଇଯାଇଛି ଯେ ଲୋକେ ଖାଇଲେ ପିଇଲେ କୋଠାଘରେ ରହିଲେ ଧନ ସମ୍ପତ୍ତିର ଅଧିକାରୀ ହେଲେ ସେମାନଙ୍କ ମନ ବି ଉଦାର ହୋଇଯାଏ, ହୃଦୟ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ, ଠିକ୍ ଯେମିତି ଆଉ ଗୋଟାଏ ଅନ୍ଧବିଶ୍ୱାସ ଅଛି ଯେ ସ୍ୱାଚ୍ଛନ୍ଦ୍ୟରେ ରହିଲେ ମଣିଷର ମନ ସ୍ୱାର୍ଥପର ହୋଇଯାଏ, ତାର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଅଧୋଗତି ଘଟେ। କିଏ କେଉଁ ଅନ୍ଧବିଶ୍ୱାସକୁ ଆଶ୍ରା କରେ, ସମସ୍ତେ କହନ୍ତି ସେଇମାନେ ହିଁ ପ୍ରକୃତ ପ୍ରଗତିପନ୍ଥୀ, ସତ୍ୟକୁ ଖୋଜୁ ଖୋଜୁ ମୁରବୀମାନେ ବି ତର୍କରେ ଭୁଆଁ ବୁଲନ୍ତି। ଏ ଉଭୟେ ବସ୍ତୁ ଉପରେ ଆତ୍ମାର ପ୍ରଭାବକୁ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି ଅଥଚ ଉଭୟେ ଖୋଜନ୍ତି ଆତ୍ମାକୁ ବସ୍ତୁ ଦାଉରୁ ମୁକ୍ତ କରିବାକୁ। ଲୋକେ ତ ଯୁକ୍ତି ପଛରେ ଧାଇଁଲେ, ମଣିଷ ପାଖକୁ ଆସୁଛି କିଏ ?"
ନନ୍ଦ ତହସିଲଦାର ହସିଲେ, କହିଲେ, "ଏମିତି ଦର୍ଶନଶାସ୍ତ୍ର ଭାବୁ ଭାବୁ ଆମେ ଏକ ପନ୍ଥା କରି ରହିଯିବା। ଆଉ କାମ କିଛି ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ।
ରବି ହସିଲା ନାହିଁ। ଗମ୍ଭୀର ହୋଇ କହିଲା, "ମୁଁ ଓଲଟି ଭାବୁଛି ଯେ ଦର୍ଶନଶାସ୍ତ୍ର କଥା ଆମେ ଅଧିକ ଭାବି ନାହୁଁ। ବିପିନ୍ ର ଚିଠିକୁ ମୁଁ ହସରେ ଉଡ଼େଇ ଦେଇ ପାରୁନାହିଁ। ବିପଦର ଗୋଟାଏ ଦିଗ ସେ, ହୁସିଆର ନ ହେଲେ ଆମ କାମ ଭିତରେ ସେହିପରି ମନ ବାହାରିପାରେ।
ନନ୍ଦ ତହସିଲଦାର କହିଲେ, "ଏଠି ସେ ବିପଦର ଆଶଙ୍କା ନାହିଁ ବାବୁ, ଏଠି ବିଶ୍ୱାସ ଅଛି, ଉତ୍ସାହ ଅଛି, ଜୁଆରରେ ଭଟ୍ଟା ପଡ଼ିବ ନାହିଁ। ବିଶ୍ବାସେ ମିଳଇ କୃଷ୍ଣ ତର୍କେ ବହୁ ଦୂର।"
ଧୋବେଇ ମିଶ୍ର କହିଲେ, "ହଁ ବିଶ୍ୱାସରେ କୃଷ୍ଣ ମିଳିବେ ଯେ ଅନ୍ଧବିଶ୍ଵାସରେ ଅଣ୍ଡାଳୁ ଅଣ୍ଡାଳୁ କଂସ ବି ମିଳିବେ। ଖାଲି ଉତ୍ସାହରେ ମାତିଗଲେ କଣ ହେବ ? ମଣିଷ ଯାହାକୁ ନିଜେ ନ ବୁଝି ପାରିବ ତାକୁ ଘେନି ସେ ଜୀବନ ବିତାଇବ କେମିତି ? ସେଥିପାଇଁ ସବୁବେଳେ ସବୁ ପଟ ଦେଖି ଦେଖି କାମ କରିବା ଦରକାର।"
ରବି କହିଲା, "କେତେ ଥାଆନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ମଣିଷଠି ବିଶ୍ୱାସ ରଖନ୍ତି ନାହିଁ, ଭଗବାନଙ୍କଠି ବିଶ୍ୱାସ ରଖନ୍ତି ନାହିଁ, ନାକ ଟେକି ଟେକି ନିଃଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ି, ଆଶା ଛାଡ଼ି ସେମାନେ ବାଟ ହୁଡ଼ନ୍ତି। ଆଉ କେତେ ଥାଆନ୍ତି ଯେ, ସେମାନେ ଜମା ତଳକୁ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ, ପରଖନ୍ତି ନାହିଁ, ଉପରେ ଉପରେ ଭାସିଯାଆନ୍ତି। ସେମାନେ କିଛି ବୁଝନ୍ତି ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଦେଖିବ ସେମାନେ ଖାଲି ଉଛ୍ୱାସରେ ଉଡ଼ି ବୁଲୁଥିବେ। ଏମିତି ଯିଏ ଆତ୍ମଦୃଷ୍ଟିରେ ଆଖି ବୁଜିଦିଏ, କହେ ଯାହା ଚାଲିଛି ସେଇ ଭଲ, ସେ ବି ବାଟ ହୁଡ଼େ। ଆମେ ଏ ଦୁଇ ବିପଦକୁ ଏଡ଼େଇ ଚାଲିବା।"
ନନ୍ଦ ବୁଢ଼ା କହିଲେ, "ତୁମେ ବାବୁ ବୁଦ୍ଧିଆ ଲୋକ, ପାଠୁଆ ଲୋକ, ଭାବୁଥା ତୁମେ ଏପାଖ ସେପାଖ ଯେତେ ପାରୁଛ। ମୋ ଠି ଏ ବୁଦ୍ଧି ନାହିଁ, ଏ ଭାବନା ନାହିଁ। ହୃଦୟ ନିର୍ମଳ ଥିଲେ, ମଣିଷ ଭିତରେ ସ୍ନେହ ଥିଲେ ସେ ତ ଗଙ୍ଗା ଧାର ପରି ଆପେ ବୋହିଯିବ, ଆପେ ବୁଦ୍ଧି ଦିଶିବ। ତାକୁ ଗୋଳିଆ କରିବ କିଏ ? ହୃଦୟ ନିର୍ମଳ ନ ଥିଲେ ତାକତରକରେ ଯାହା କରୁଥିବ ସେଥିରେ ପଦେ ପଦେ ବାଧା, ହିସାବ କଷୁଥିବ, ଏଣେ ଘାସ ଗଜୁରିବ ନାହିଁ।"
ଏ ଯୁକ୍ତିକୁ ରବି ଉତ୍ତର ପାଇଲା ନାହିଁ। ଧୋବେଇ ମିଶ୍ର କିଛି କହିବାକୁ ଭରସିଲେ ନାହିଁ। ଦୁହେଁ କେବଳ ତାଙ୍କ ମୁହଁକୁ ଅନାଇଁ ରହିଲେ।
ତା ପରେ ଏକାଠି ହସି ଉଠିଲେ ତିନିହେଁଯାକ।
୨୫.୪.୧୯

No comments:
Post a Comment